Mobilemenu
Profile

En Sert Off-Road Yarışı

Thierry Sabine, 1977 yılında Libya Çölü’nde kaybolduğunda, binlerce sporcunun hayallerini süsleyecek bir meydan okumaya hayat vereceğini biliyor muydu bilinmez ama destansı hikâyemiz tam olarak o noktada başladı. Karşınızda motor sporlarının er meydanı: Tüm ihtişamıyla Dakar Rallisi…

Dakar Rallisi’ni bir off-road yarışı diye tanıtmak büyük haksızlık olur. Sabine’nin de belirttiği gibi bu yarış büyük bir zihinsel ve fiziksel dayanıklılık testi... Tam olarak bir meydan okuma…  Devasa çöller, ölümcül bataklıklar, korkutucu kayalıklar ve bunlardan çok daha fazlasıyla mücadele etmek zorunda olan sporcular… Sonsuzluğun içinde tek başınalar. Eksi 40 dereceyi de görüyorlar, 50 dereceyi de. Hem de 15 gün gibi kısa bir zaman diliminde!

Her yıl ocak ayında “Amaury Sport Organisation” (ASO) tarafından düzenlenen Dakar Rallisi, dünyanın en prestijli motor sporları organizasyonlarından birisi kabul ediliyor. Tahtını paylaştığı tek organizasyon ise Formula 1 yarışları. 15 gün süren yarışlara otomobil, motosiklet, kamyon ve quad (off-road için tasarlanmış bir çeşit ATV) olmak üzere dört klasmandan sporcular katılabiliyor. Katılım için ise çok sert kriterler belirlenmemiş. ASO yarışmacı adayının saygınlığını, ahlaki standartlarını, daha önce katıldığı yarışlarda elde ettiği sonuçları göz önünde bulundurarak başvuruyu değerlendiriyor. Daha sonrası ise tamamen katılımcının bütçesine kalıyor. Motosiklet veya quad’la katılmak isteyenler 14 bin 800 Euro, araba veya kamyonla katılmak isteyenler de ortalama 16-17 bin Euro katılım ücreti ödemek zorunda.

Her yıl değişmekle beraber parkurların toplam uzunluğu 8 bin-12 bin kilometre arasında.  En uzun etap ise 800 km’yi buluyor. Dünya genelinden birçok sporcunun ilgisini cezbeden bu ralliye 2015 yılında her kategoride toplam 406 sporcu katıldı ancak bunların yalnızca 207’si bitiş çizgisine ulaşabilmeyi başardı. 40 yıla yaklaşan tarihinde pek çok sıra dışı hikâyeye kaynaklık eden yarışlar, sporculardan yalnızca dağları tepeleri aşmalarını değil, ülkeleri hatta kıtaları geçmelerini bekliyor. Haliyle, ciddi bir uluslararası deneyim beklenen adaylardan sınırlı sayıda sporcu yarışlara kabul ediliyor.

1977 yılında motosikletiyle birlikte Libya Çölü’nde kaybolan Thierry Sabine, kurtarıldıktan sonra, yaşadığı maceranın dünya çapında bir yarışa dönüşebileceğini düşündü. Girişimleri karşılık bulan Sabine sayesinde 1979’da ilk Dakar Rallisi düzenlendi. Sabine, 1986 yarışında yaşanan bir helikopter kazasında hayatını kaybetse de açtığı bu heyecan dolu yol, büyüyerek devam ediyor.

Yarış ilk yıllarda, Fransa’ da başlayıp Senegal’in başkenti Dakar’da sonlanıyordu. Bu yüzden Paris-Dakar Rallisi olarak adlandırılan yarışlar, daha sonra kısaca Dakar Rallisi olarak anılmaya başlandı. 2008 yılında, güzergâhlardan biri olan Moritanya’da 4 turistin öldürülmesi ve Ralli ’ye yönelen terör tehditleri yarışların iptal edilmesine neden oldu. 2009’dan itibaren Güney Amerika’ya taşınan yarışlar, Buenos Aires-Şili-Bolivya-Buenos Aires güzergâhlarında koşulsa da markalaşmış olan Dakar Rallisi ismi kullanılmaya devam ediyor.

Doğası gereği pek çok aksilik ve kazanın da yaşandığı yarışlarda bugüne kadar 60’ın üzerinde ölüm yaşandı. Yine de vaat ettiği adrenalin ve sahip olduğu ruh, her sene birçok sporcunun bu yarışı kazanma düşleri kurmasına neden oluyor…

Dakar Rallisinde Türk bayrağını ilk kez dalgalandıran isimler ise Ali Deveci ve Galip Gürel ikilisiydi. 1991’deki bu “ilk”ten sonra bayrağı Renç Koçibey devraldı. 2002 yılında ise milli gururlarımızdan “Çöl Kaplanı” lakaplı Kemal Merkit, Dakar’da ilk kez boy gösterdi. Ardından Dakar’a 8 defa daha katılan Merkit, varış çizgisini tam 6 kez görmeyi başardı. 2011’de “Servis Desteksiz Yarışanlar” kategorisinde birinciliği de bulunan sporcumuz, 2012 yılında Transanatolia Rallisi’nde karıştığı bir kaza sonucunda yaşama veda etti. 2015’e gelindiğinde ise bayrağı dört korkusuz Türk devraldı. Selçuk Bektaş, Koray Özkaplan, Şakir Şenkalaycı ve Serkan Özdemir, Türk bayrağını Buenos Aires’de dalgalandıran isimler oldular. İçlerinden Şenkalaycı ve Özdemir, yarışmanın bile büyük mesele olduğu Dakar Rallisi’nde bitiş çizgisini görerek büyük bir başarıya imza attılar. Böylelikle daha büyük başarılar adına bizleri ümitlendirdiler.

DAKAR YILLIĞI

2010 – En çekişmeli yarış

Güney Amerika’daki 2’nci Dakar Rallisi. 88 motosiklet, 14 quad, 57 araba ve 28 kamyon 9 bin kilometrelik parkuru geçerek bitiş çizgisine varmayı başardı. Cyril Despres, motosiklet yarışında (toplamda 3’üncü şampiyonluğu); Marcos Patronelli ise quad yarışında ipi göğüsledi. Araba yarışının şampiyonu ise ise Nasser Al Attiyah ile kafa kafaya yaptıkları mücadeleyi kazanan Carlos Sainz oldu. Bunun söz gelimi veya abartı bir tabir olduğunu düşünenler olabilir. Şöyle açıklayalım: Bitiş çizgisinde iki sürücü arasında fark 2 dakika 12 saniyeydi. Bu yarış tarihinde, iki sürücü arasındaki en küçük farktı! Kamyon yarışı ise nispeten daha rahat bir galibiyete sahne oldu. Vladimir Chagin toplamda 6’ncı kamyon kategori şampiyonluğunu elde ederek Karel Loprais ile durumu eşitledi.

2009 - Kahramanlar gibi kutla!

Dakar’ın 31’inci, Güney Amerika’daki ilk, organizasyonu. Motosiklette Marc Coma, quad’da Josef Machacek, arabada Giniel De Villiers ve kamyonda Firdaus Kabiroy şampiyonluk ipini göğüsleyen isimler oldu. Toplamda 113 motosiklet, 13 quad, 91 araba ve 54 kamyon takımı parkuru bitirmeyi başardı. Turnuva Arjantin ve Şili’de büyük ilgi gördü.

2008 - Önce güvenlik

Yarışların başlamasına bir gün kala dört Fransız turist ve üç Moritanyalı askerin öldürülmesi sebebiyle Fransa Dışişleri Bakanlığı’nın tavsiyesi üzerine ralli iptal edildi. Son teknik gözlemleri yapmak için Lizbon’da toplanan yarışmacılar olayın şokunu yaşasalar da üç hafta sonra Moritanya’nın başkenti Nuakşot’a düzenlenen terör saldırısı kararın doğruluğunu bir kez daha gözler önüne serdi.

2007 - Peterhansel dominasyonu

Lizbon’da başlayan yarışı, araba kategorisinde Dakar kahramanı kazanarak toplamdaki şampiyonluk sayısını dokuza çıkardı. Motosiklette 6 şampiyonluğu bulunan Peterhansel, dört tekerlek üzerindeki üstün performansını da sürdürmüş oldu.

2005 – Buruk sevinç

Motosiklet yarışı şampiyonu Cyril Despres, galibiyetini rallide yaşamını kaybeden Fabrizio Meoni’ye atfetti. Ayrıca KTM takımının bir başka sürücüsü Juan Manuel Perez de çölde yarışma tutkusunun bedelini canıyla ödeyen bir başka kişi oldu.

2001 - Bayan Dakar

Dakar’da ilk kez bundan 13 sene önce boy gösteren Jutta Kleinschmidt, bu rallide etap kazanan ilk kadın sürücü oldu. Aynı yıl Mitsubishi takımı genel klasmanı kazanarak da bir ilki gerçekleştirdi.

2000 - Milenyumda tarihi rota

Milenyuma girmenin şerefine Dakar, heyecanı tarihi bir sos ile daha şık hale getirdi. Bitiş çizgisinin Giza Piramitleri’nin arasına yerleştirildiği yarışta Jean-Louis Schlesser Dakar’ı “buggy” tarzı araçlarla kazanan ilk ve tek kişi olma unvanını korudu. Motosiklette ise Richard Sainct şampiyonluk yaşadı.

1995 - “Viva Espana!”

Yarış, tarihinde ilk kez Fransa’dan başlamadı. İspanya’nın Granada şehrinde başlayan yarışta birincilik kürsüsüne çıkan isim Hubert Auriol oldu. Stephane Peterhansel her zamanki gibi mükemmel bir performans ortaya koyarak alanında üst üste üçüncü şampiyonluğunu kutladı.

1992 - Kuzeyden güneye

Tarihte ilk kez Afrika kıtası baştan aşağı, kuzeyden güneye doğru geçildi. Paris’te başlayıp Cape Town’da sonlanan yarışta tam 10 ülke ve 12 bin 427 kilometre geçildi. Hubert Auriol, yarışı hem araba hem motosiklet kategorisinde kazanan ilk sürücü oldu.

1991 - Peter şova başlıyor!

Mavi bandanalı genç sürücü Stephane Peterhansel ilk defa üç sene öncesinde katıldığı yarışta Yamaha takımını motosiklet kategorisi şampiyonluğuna taşıyarak Dakar’da himayesi altında geçilecek dönemin başlangıcını yaptı. Fin pilot Ari Vatanen ise dört tekerlek kategorisinde dördüncü şampiyonluğunu yaşayarak günümüzde hala kırılamamış bir rekora imza attı.

1988 - “Hırsız var!”

Versay’dan 600 aracın start aldığı yarış, bir önceki sene Dakar’a başarılı bir giriş yapan Peugeot takımının üstünlüğüyle geçildi. Turnuvanın olayı da takım pilotlarından Ari Vatanen’in 405 Turbo 16’sının çalınmasıydı! Araç daha sonra bulunsa da yarışa devam etmek için çok geçti. Yarışı kazanan isim ise Vatanen’in vatandaşı Juha Kankunnen oldu.

1986 - Kara ralli

Thierry Sabine, Fransız şarkıcı Daniel Balavoine, gazeteci Nathaly Odent, sürücü François Xavier-Bagnoud ve radyo teknisyeni Jean-Paul Le Fur helikopter kazasında hayatlarını kaybettiler. Sabine’in külleri böyle büyük bir organizasyonu hediye ettiği topraklara, Dakar çölüne serpildi. Yarışlar devam etse de bu üzücü olay ralliyi büyük ölçüde gölgede bıraktı.

1983 – “Burası Tenere, burada şaka yok!”

Tenere çölüne gerçekleştirilen bu ilk ziyaret korkunç başladı. Yarışmacılar çöl fırtınasının ortasında kalarak yönlerini kaybetti ve yarış parkuruna geri dönebilmeleri dahi 4 günlerini aldı. İşte Dakar’ın büyüsü…

1979 – İlk start Trocadero’dan

Thierry Sabine’in kumarı tuttu ve 1978 yılının aralık ayında 182 araç Place du Trocadero’da 10 bin kilometrelik bilinmez bir yolculuğa çıkmaya hazırdı. Senegal başkentine ulaşan 74 öncü pilottan Cyril Neveu “dünyanın en zor rallisi”ni kazanan ilk pilot olarak tarihe geçti.