Mobilemenu
Profile

Ilgaz Dağı’nda Beş Asırlık Kızak Geleneği

Yaklaşık beşyüz yıldır süren bir gelenek, onca zamandır hiç eskimeyen bir rekabet… Yapılışı 60-70 seneyi bulan kızaklar ve her kızağın birer hikayesi olan isimleri… Ilgaz Dağı çevresindeki kızak kültürü, özellikle Küre ve Ağlı ilçeleri sayesinde hep tazeliğini koruyor.

Daha önce bölgede namı yayılmış kızakların mutlaka kendi hikayesini anlatan bir ismi var. Örneğin Fermansız. Fermansız isimli kızak, binicisine zorluk çıkarmakla ve üzerinden atmakla ünlüymüş. O yüzden de adı Fermansız olmuş. Bir de Yanımalaklı var, onun hikayesi de bir o kadar ilginç. Yanımalaklı ilk kez birinci geldiğinde, üzerindeki binicisi manda ödülünü istemiş. Ancak kazanan yarışmacı, mandanın yanında bir de yavrusunu talep etmiş ve yavrusunu da almış. Böylelikle kızağın adı, Yanımalaklı olarak kalmış.

İki ilçe arasındaki kızak rekabeti, asırlar boyunca değişmedi. 20 Şubat 2016’da gerçekleşen Red Bull Hızlı Kızak etkinliğinde de durum farksızdı. Küre ve Ağlı ilçelerinden gelen yarışmacılar, geleneksel kızak yarışmalarına yeni bir hız ve rekabet kattılar. Atalarından kalan kızakları aldılar ve ilçelerinin gururu olmaya çalıştılar. İkili yarışların yapıldığı ve eleme usulünün uygulandığı etkinlikte, yarı finaldeki Küreli Aykut ve Ağlılı Cengiz eşleşmesi tarihi anlara tanıklık etmemizi sağladı.

Aykut ve Cengiz, yarı finaldeki yarışlarda iki kez üst üste bitiriş çizgisini birlikte geçtiler ve yarı final yarışını tam üç kez tekrarladılar. Bu olay, beş asırlık kızak tarihinde de bir ilk oldu. Üçüncü yarış sonrasında Aykut, bu kez daha belirgin bir fark elde ederek finale yükseldi. Aykut Aydınlı, finalde de yine Ağlı ilçesinden bir rakiple karşılaşacaktı. Ağlılı Kadir Ataman ve Küreli Aykut Aydınlı’nın yarıştığı finalden sonra kazanan ve şampiyon olan isim Aykut Aydınlı oldu.

Yarışmayı kazanarak Küre’nin gururu olan Aykut, şampiyonluğu kendisine Bora isimli kızağı hediye eden Niyazi Usta’ya armağan etti. Niyazi Usta, bugüne kadar yüzün üzerinde kızak imal etmiş ama Bora’nın onun gönlünde ayrı yeri var. Çünkü Bora, Niyazi Usta’nın çıraklık başarısı. Onu tam 62 yıl önce yapmış Niyazi Usta ve bugünlere kadar hep üzerinde çalışmış. Bize Bora’nın özelliklerini anlatırken gözleri parlıyordu Niyazi dedenin…

“Bora’nın elinden kurtulan olmaz” diyordu finalden sonra da Niyazi Usta. “Zaten onun kazanacağını biliyordum, bu kızağı geçen bir kızak olamaz!” Peki, adının neden Bora olduğunu merak ettiniz mi? Niyazi Usta, Bora isminin nasıl geldiğini de şöyle anlatıyor: “Nasıl ki bora geldiğinde hava karışır, soğuk gelir… İşte bu Bora da yarışlarda ortalığı öyle karıştırır!”

Ilgaz Dağı muhteşem manzarası, ciğerlerinizin varlığını hissettirecek temiz havası ve beş asırlık kızak geleneğiyle kesinlikle görülmesi gereken bir yer. Dağa aracınızla çıkarken, yoldaki patikalarda karşılaşacağınız küçük ama bir o kadar sıcak bir mekanda, mangalda köfte, sucuk yemeden geçmeyin. Ve hazır oraya kadar gitmişken, kızak sporunu da denemeden gelmeyin, tabii bir bilenden gerekli önlemleri aldıktan sonra. Yoksa Bora gibileri sizi alıp, başka bir köye kadar götürebilir!